نحوه مطالعه دین و زندگی کنکور

چگونه دین و زندگی را برای کنکور بخوانیم ؟

 

مقاله ای که پیش روی شماست , مقاله ای هست که درباره ی نحوه ی مطالعه دین و زندگی برای کنکور که توسط استاد مرتضی محسنی کبیر نگارش شده و در اختیار دینی صد قرار گرفته هست تا مورد استفاده ی همه ی کنکوری ها قرار گیرد .

همان طور که می دانید درس دین و زندگی کنکور با ضریب 3، با 25 سوال  به ترتیب 9 سوال از دوم و 9سوال از سوم و7 سوال از چهارم (به ترتیب دروس)اهمیت ویژه ای دارد و جزء درس های مهم به حساب می آید. کنکوری ها بعد از چندین بار خواندن و مرور کردن و تست زدن، احساس می کنند نمی توانند آن طور که شایسته است درصد بالایی را کسب کنند و اگر بفهمندهم، دیر متوجه شده اند و جمع کردن درس دین و زندگی در روزهای آخر قدری سخت خواهد بود، لذا پیشنهاد می شود داوطلب محترم موارد ذیل را به دقت بخواند و روش خواندن و مرور و تست زدن خود را اصلاح کند وکیفیت آن را بالا ببرد:

دین و زندگی کنکور

1- آیات و روایات:

یکی از مباحث خیلی خیلی مهم در کنکور دین و زندگی، آیات و احادیث و روایات است.  چه متن فارسی و چه متن عربی آن    تقریبأ بالای 50درصد سؤالات کنکوررا شامل میشود و اگر کسی این قسمت را به صورت حرفه ای و دقیق مطالعه نکند بیشترین نمره را از دست داده است. مثلأ در کنکور در 5 کروه آزمایشی ریاضی و زبان و هنرو تجربی و انسانی در سال های 92 و93حدود 20 سؤال مربوط به این بخش بوده است ولی درسال94 حدود 13 یا 14 سوال بوده است این تعداد بسیارزیاد،اهمیت این موضوع را بیشتر آشکار می کند.

در خواندن آیات و روایات به این نکات توجه کنید:

1- موضوع اصلی آیه را بدانید(تیتر اصلی درس یا پاراگراف اصلی یا فرعی)

2- این آیه اززبان چه کسی و یا چه کسانی است؟

3- این آیه در باره چه کسی و یا چه کسانی است؟

4- این آیه خطاب به به چه کسی یا چه کسانی است؟

5- این آیه برای چه زمانی است؟ ( قیامت- برزخ- دنیا) = ظرف تحقق آیه کدام است؟

6- کلمات کلیدی آیه کدام است؟

7- با کدام آیه و حدیث و شعر دیگری ارتباط معنایی دارد؟

8- حتمأ پاراگراف بالا یا پایین آیه که با آیه ارتباط دارد مرور شود.

9- آیه با چه کلماتی شروع و با چه کلماتی پایان یافته است؟

10- دانستن ترجمه دقیق آیه

11- آیاتی که در اندیشه و تحقیق  وتفکر در آیات ویا استخراج نمونه ها آمده است:

# این بخش هم خیلی اهمیت دارد که تقریبأ بیشتر داوطلبان از آن غافل می شوند. در5 گروه آزمایشی بین 2 تا 5 سوال از این بخش در سالهای اخیر آمده است

ولی متأسفانه فقط 25 درصد داوطلبان، این بخش را مطالعه می کنند و از این 25 درصد فقط تقریبأ نیمی می توانند به سؤالات این بخش پاسخ بدهند. پس کسانی که می خواهند درصد بالایی را بیاورند باید این بخش را حتمأ حتمأ ودقیق دقیق بخوانند.

2- متن درس:

برای به دست آوردن درصدی مناسب از درس دین و زندگی حتمأ باید خط به خط کتاب را جوری بخوانید که تمام کلمات کلیدی، سرتیترها و ………. را حفظ حفظ باشید و بتوانید کتاب را در ذهن داشته باشید( یک نوع حافظه تصویری) مثلأ این سرتیتر است، این آیه است و بعد از آن چه جملاتی و چه کلماتی آمده است، خلاصه این که باید در ذهن شما «ملکه» بشود و به قول امروزی ها تو ذهن «اسکن» بشود رویکرد طراحی سوالات سال 94 بر اساس مرور دقیق متن بوده است

 

3- خواندن یا تست زدن:

در درسی مانند «دین و زندگی» خواندن دقیق و مرورهای پی در پی می تواند خیلی کارساز باشد و تست زدن در اولویت بعدی است. یعنی 70 یا 80 درصد خواندن و 20 یا 30 درصد، تست زدن است. خیلی خیلی تأکید می شود که خواندن باید از روی کتاب درسی باشد نه از روی جزوه یا کتاب کمک درسی، یا حداقل ابتدا تسلط کافی روی کتاب درسی داشته باشیم. وسپس از جزوات و یا کتب درسی بهره  بگیریم، بدون تسلط کافی بر کتاب اصلأ مرور جزوات و ……… تأکید نمی شود. برای تست زدن از کتاب خوبی که تست های سراسری داخل وخارج- – سنجش- آموزش و پرورش و تألیفی های مناسب و همانند سؤالات کنکور دارد استفاده کنید. در تست زدن حتمأ نشان گذار کردن تست ها را فراموش نکنید. تست غلط(غ)– درست- نزده(ن)- تستی که با شک زده اید(ش) و……. تا بتوانید در مطالعه های بعدی، آن تست های خاص وعلامت گذاری شده را مرور کنید.

# بعضی از دانش آموزان می گویند که ما وقتی” دین و زندگی” می خوانیم، زود فراموش می کنیم باید چه کار کنیم؟

اولأ درس خواندن به ویژه درس دین و زندگی با یکبار و دوبار خواندن ما را به جایی نمی رساند(شاید بعضی از درس هاراباید ده بار یاحتی بیشتر خواند). خواندن و مرور کردن این درس باید به صورت آهسته و پیوسته باشد.

ثانیا تست زدن،و با علاقه خواندن، وپیدا کردن نقاط ضعف و قوت و ….. می تواند ما را در دقت خواندن و کیفیت مناسب خواندن کمک کند و هیچ وقت ناامید نشوید. با پشتکار بارها مرور کنید تا همه مطالب در ذهن شما ملکه بشود.

4- تجربه هایی در مرور و تست زدن:

الف)علت ومعلول

در این چند سال اخیر تست ها و گزینه هایی را مشاهده می کنید که با تعبیر« علت و معلول» به کار رفته است که باید به معنای این کلمات توجه ویژه ای کرد. « علت» به معنای: سبب- باعث و ……… است و « معلول» به معنای: نتیجه- پیامد- بازتاب – مولود- میوه- ثمره – تابع و ……… است.

چند مثال برای معلول:

1- عدم غم و اندوه و حزن معلول ایمان به خدا  آخرت وعمل صالح است.( درس5 دین و زندگی 2)

2- دوزخی شدن معلول عدم تفکر است(درس4 چهارم)

3- پیش بینی عاقبت ازدواج توسط پدر و مادر معلول تجربه و پختگی آنان است.(درس 15 دین و زندگی 3)

4- قوی تر و بیش تر شدن عبودیت انسان در پیشگاه الهی معلول درک بهتر فقر و نیازمندی است.(درس اول پیش دانشگاهی)

5- باید دقت کنیم همین جملات را می توان با علت بازنویسی کرد:

1- ایمان به خدا و آخرت و عمل صالح علت عدم غم و اندوه و حزن است.

2- عدم تفکر علت دوزخی شدن است

3- تجربه وپختگی پدر و مادر علت پیش بینی عاقبت ازدواج است.

4- درک بهتر فقر و نیازمندی علت قوی تر و بیش تر شدن عبودیت انسان در پیشگاه الهی است.

# شبیه به الفاظ «علت و معلول» کلماتی مثل«شرط و مشروط» و «تابع و متبوع» تحقق در گرو………. نیز در تست های کنکور دیده شده است که تقریبأ مثل « علت و معلول» است.

مثال برای شرط و مشروط:

مقرب درگاه الهی شدن و مسجود فرشتگان شدن انسان مشروط(معلول) آراسته شدن به کرامت های اخلاقی است.(درس 4دین و زندگی 2)

# به کلمات اگر در متن فارسی و کلمه “ان”  به معنای” اگر” در متن آیات دقت بیشتری کنید که می تواند به صورت شرط و مشروط بیایدوهچنین”من ولو”شرطیه مانند :من آمن بالله… (درس 5 دوم درس8 چهارم)لو کنا نسمع(درس4سال چهارم)

مثال برای تابع و متبوع:

توسعه فعالیت های اختیاری انسان تابع معرفت به تقدیر الهی است که برخاسته از حکمت است. (درس5چهارم) (سؤال 72 کنکور تجربی 90)

مثال برای تحقق …….. در گرو:

تحقق تجلی عمل صالح در گرو ایمان است

ب) تقدم و تأخر ( مقدم و مؤخر)

 در بخش هایی از کتاب دین و زندگی تقسیم بندی هایی وجود دارد که « ترتیب » در آن اهمیت دارد یا در آیات کلماتی به ترتیب آمده است که بایستی به آن ها توجه ویژه ای داشت. در این نوع سؤالات از کلمات« تقدم و تأخر» یا« مقدم و مؤخر» استفاده می شود یا در سؤال می آید، به ترتیب کدام صحیح است.( دقت شود)

مانند ترتیب مراحل قیامت (درس8دوم)مراحل رشد جسمانی (درس4 دوم)

مثال برای تقدم و تأخر:

از دقت در آیه شریفه….. و منهم من یستمعون الیک …… به تقدم حجت باطن به حجت ظاهر که عقل وسیله فهم پیام الهی است پی می بریم( درس1 دین و زندگی 3 و سؤال 61 کنکور ریاضی 90) و مانند آن  (سؤآل 61 کنکور زبان 90)

مثال برای مقدم و مؤخر:

 جمله « فاذا هم قیام ینظرون» مرتبط است با « ثم نفخ فیه اخری» و نورانی شدن زمین که بروز واقعیت حوادث گذشته بر زمین است. مقدم بر وضع« کتاب» است.(دزس8 ، دین و زندگی 2 و سؤال 56 هنر 90)

ج) من- الذین

در آیاتی که کلمات « من – الذین» به کار رفته دقت کنید در باره چه کسانی است(مؤمنان – کافران- متقین و …….) و سرانجام آنان چیست.

مثال:

1- من آمن بالله و الیوم الاخر و عمل صالحأ لا خوف علیهم و لا هم یحزنون(درس5دوم)

2- ان الذین لایرجون لقاءنا و رضوا……. اولئک مأواهم النار………(درس5دوم)

3-من تاب ……..(درس7 چهارم)

د) کلمات قل-قال- قالوا

# آیاتی که با «قل» آغاز شده معمولأ خطاب به پیامبر(ص) است ولی باید بدانیم« قال» را چه کسی گفته است و « قالوا» را چه کسانی گفته اند و دقت کنیم در کجا گفته اند یا می گویند.

مثال برای قل: قل لا أسألکم ………(خطاب به پیامبر(ص)( درس8 سوم)

مثال برای قال: قال ربنا الذی اعطی ……..(حضرت موسی گفت در مقابل فرعون)( درس1 سوم)

مثال برای قالوا: قالوا کنا مستضعفین فی الارض ….. گناهکاران می گویند در برزخ( درس7 دوم)

ه) ذلک

این عبارت یک حالت نتیجه گیری دارد و باید بدانیم به کدام آیه بر می گردد.

مثال:

1- وماذلک علی الله بعزیز……….ان یشایذهبکم ویات بخلق جدید(درس اول چهارم)

2- ذلک ادنی ان یعرفن———- یدنین علیهن فی جلابیبهن (درس13 دوم)

3- ذلک ازکی لهم—— یغضوا من ابصارهم و یحفظوا فروجهم (درس13دوم)

# و نمونه های دیگر آن نیز دردرس6 دوم و…. می باشد.

و)اولئک 

این عبارت یک حالت نتیجه گیری دارد و باید بدانیم به کدام آیه بر می گردد.

1-اولئک الذین هداهم الله(درس3دوم)

2-اولئک الذین کفروا(درس5 دوم)

3-اولئک هم خیرالبریه(درس6سوم)

4-و…….

ز)ل به معنای «برای» در آیات حالت نتیجه گیری دارد.(لام ناصبه )

مثال اول: لتکونوا شهداء علی الناس……….وکذلک جعلناکم امه وسطا(درس 9چهارم)

مثال دوم: لتبتغوا من فضله ( برای این که از فضل او بجویید) که نتیجه آیه«  سخرلکم البحر لتجری الفلک ….» است. (درس5 چهارم)

ح)دانستن کلمات مترادف

گاهی در تست به جای آوردن دقیق کلمه کتاب از کلمات مترادف آن بهره می جویند گویی که می خواهند بفهمند که داوطلب کلمات را حفظ کرده است یا مفهوم را فهمیده است.

مثال: روح بعد غیر مادی انسان است. در گزینه ها به جای غیر مادی از کلمه «مجرد» استفاده شده است. (سراسری زبان 90) ( درس 4 دوم)

با تمرین و ممارست و مرور پی در پی و مستمر، کم کم می توان روش ایده آل خواندن درس دین و زندگی را به دست آورد و در نتیجه تسلط کافی را برای دست یابی به درصدی مطلوب و مناسب به دست آورد.

امیدوارم که این نوشته هر چند کوتاه و مختصر برای شما عزیزان مفید بوده باشد. در انتها از شما عزیزان می خواهم که نظرات خود را با ما مطرح سازید. برایتان آرزوی موفقیت و سربلندی و پیروزی از درگاه احدیت خواهانم.

نویسنده : استاد مرتضی محسنی کبیر

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *